Ani’de Hz. Muhammed İsmine Ait Selçuklu Taşı Bulundu
Ani Ören Yeri’nde Hz. Muhammed isminin altı kez yer aldığı Selçuklu dönemine ait taş bulundu. Kültür Bakanı Ersoy, buluntuyu duyurdu.
Kars’ta bulunan ve UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alan Ani Ören Yeri’nde gerçekleştirilen arkeolojik kazılarda, üzerinde kûfi hatla “Hz. Muhammed” isminin altı kez tekrarlandığı bezemeli bir taş keşfedildi. Bu buluntu, Selçuklu dönemine ait bir kümbete ait olduğu düşünülüyor ve Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy tarafından Mevlid Kandili vesilesiyle kamuoyuna duyuruldu.
Bakan Ersoy, 2021 yılından bu yana devam eden kazı çalışmalarında elde edilen bu yeni buluntunun, Ani’deki Selçuklu Mezarlığı’nda bulunduğunu belirtti. 51 x 21 santimetre boyutlarındaki taşın üzerindeki sekiz köşeli yıldız motifinin etrafında yer alan yazılardan üçü günümüze ulaşabilmiş durumda.
Uzmanlar, bu taşın Ani’deki Selçuklu Mezarlığı’nda bulunan kümbetlerden birine ait mimari bir parça olduğunu ifade ediyor. Buluntunun, Selçuklu döneminin mimari özellikleri ve mezarlık kültürü hakkında önemli bilgiler sunduğu vurgulandı. Bakan Ersoy, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada, “2021 yılından bu yana kazı çalışmalarını sürdürdüğümüz Selçuklu Mezarlığı’nda, üzerinde kûfi hatla ‘Hz. Muhammed’ isminin altı kez tekrarlandığı bezemeli bir taş bulduk” dedi.
Taşın merkezindeki sekiz köşeli yıldız motifinin etrafındaki yazı kuşağında, günümüzde yalnızca “Hz. Muhammed” isminin üç kez görülebildiğini belirten Ersoy, bu eserin Selçuklu kümbetlerine ait olduğunu ifade etti ve buluntuyu, “ecdadımızın Peygamber Efendimiz Hazreti Muhammed’e duyduğu derin muhabbetin asırlardır taşta yaşayan nişanesi” şeklinde değerlendirdi.
Taş üzerindeki süsleme ve yazı düzeninin benzerlerine Anadolu’daki farklı Selçuklu dönemi yapılarında da rastlandığı biliniyor. Bu tür bezemeler, Erzincan’ın Tercan ilçesindeki 1191 tarihli Mama Hatun Kümbeti, 1224 tarihli Malatya Ulu Camii, Beyşehir’deki Eşrefoğlu Camii ve Konya’daki Tahir ile Zühre Mescidi gibi yapılarında da görülmektedir.
Sultan Alparslan’ın 1064 yılında Ani’yi fethetmesi, Anadolu’daki Türk siyasi varlığının gelişiminde önemli bir dönüm noktası olarak kabul ediliyor. Ani’deki kazılarda elde edilen bulgular, bölgedeki Selçuklu Mezarlığı’nın Anadolu’nun erken dönem Türk-İslam mezarlıklarından biri olduğunu ortaya koyuyor. Kentte Selçuklu ve sonraki Türk-İslam dönemlerine ait cami, mescit, türbe ve diğer mimari yapıların yanı sıra farklı dönem ve kültürlere ait çok sayıda eser bulunmaktadır. Türkiye-Ermenistan sınırında, Kars’ın Arpaçay ilçesi yakınlarında yer alan Ani Arkeolojik Alanı, 2016 yılında UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne dahil edilmiştir.
